Wojewódzki Związek Rolników Kółek i Organizacji Rolniczych w Krakowie
  • Krajowy Związek Rolników Kółek i Organizacji Rolniczych
  • Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi
  • Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
  • Agencja Rynku Rolnego
  • Agencja Nieruchomości Rolnych
  • Polska Federacja Turystyki Wiejskiej
  • KRUS
  • mojeKGW.pl

poniedziałek 13 lutego 2012 historia spółdzielni

 

Spółdzielnie Kółek Rolniczych

Podstawową jednostką działalności gospodarczej kółek rolniczych na terenie gminy są spółdzielnie kółek rolniczych (SKR), działające na podstawie ustawy "Prawo spółdzielcze", jako wielobranżowe i wielozakładowe przedsiębiorstwa gminne. SKR powstały jako przedsiębiorstwa o oryginalnej - nie spotykanej w gospodarce narodowej - formie ustrojowej i o bardzo różnorodnej działalności.
Spółdzielnie kółek rolniczych zaczęto tworzyć w 1973 roku w wyniku realizacji uchwały V Zjazdu Kółek Rolniczych. Zostały one powołane w celu wyodrębnienia działalności gospodarczej, a więc przedsiębiorstwa, z instytucji społecznej, jaką jest kółko rolnicze. Ich utworzenie wpłynęło na znaczny wzrost działalności gospodarczej organizacji kółkowej oraz bardziej intensywne wykorzystanie szybko rosnącego majątku usługowo-produkcyjnego. Proces tworzenia SKR przebiegał równolegle z reformą administracyjna państwa, w związku z czym przyporządkowano im rejon działania do terenu tworzonych gmin.

Celem działalności spółdzielni jest racjonalne pomnażanie i wykorzystanie majątku na rzecz członków, produkcji rolniczej i środowiska oraz podejmowanie inicjatyw sprzyjających wielofunkcyjnemu rozwojowi wsi.
Większość spółdzielni ma za sobą ponad trzydziestopięcioletni okres działalności. Był to okres bardzo zróżnicowany pod względem prawnych, ekonomicznych i organizacyjnych warunków funkcjonowania. 

Spółdzielnie kółek rolniczych w latach 90 –tych przechodziły, podobnie jak cała gospodarka - złożony proces transformacji od gospodarki centralnie planowanej do gospodarki rynkowej. Przebieg tego procesu ma istotne znaczenie, zarówno dla wsi i rolnictwa, jak i całego kompleksu gospodarki żywnościowej. SKR mają bowiem znaczący udział w systemie usług produkcyjnych dla rolnictwa, zaopatrzeniu rolnictwa w środki produkcji (paliwo, smary, części zamienne itp.) oraz w kreowaniu i wdrażaniu do praktyki postępu naukowo-technicznego.  SKR zapewniają tez w rejonie działania miejsca pracy dla młodzieży wiejskiej. Są więc jednym z istotnych elementów przedsiębiorczości na obszarach wiejskich.

W działalności SKR można wyróżnić dwie sfery zainteresowań:

  • usługi rolnicze - ściśle związane z rolnictwem i jego specyfiką, zdeterminowane przestrzenną organizacją działalności danej jednostki;
  • usługi pozarolnicze, handel i produkcja - jako działalności właściwe przemysłowi i rzemiosłu; ich efektywność zależy przede wszystkim od położenia względem rynków zbytu i zaopatrzenia.

SKR - mimo, że część z nich uległa likwidacji - mają nadal na rynku mocną pozycję. Większość z nich dostosowało się do wymogów gospodarki rynkowej i są one konkurencyjne pod względem cen, jakości i terminowości usług. W sferze produkcyjnej obsługi rolnictwa są również ważnym elementem ochrony rolników przed wykorzystywaniem monopolistycznej pozycji prywatnych usługowców. Najwięcej spółdzielni świadczy usługi dla rolnictwa (70%). Część natomiast prowadzi inne profile działalności, jak np.: budowa wodociągów i urządzeń kanalizacyjnych oraz ich konserwacja, usługi komunalne na rzecz środowiska, usługi remontowo-budowlane i produkcja materiałów budowlanych, wydobycie i transport wapna oraz torfu, wydobycie żwiru i piasku, naprawa sprzętu gospodarstwa domowego, odbiór i utylizacja odpadów, usługi stacji diagnostycznych pojazdów. Działalność handlowa badanych spółdzielni sprowadza się głównie do zaopatrzenia wsi w nawozy, materiały budowlane, opał, pasze, środki ochrony roślin, nasiona, części zamienne, gazy techniczne, paliwa i smary. Natomiast w ramach działalności produkcyjnej SKR wykonują konstrukcje stalowe, stolarkę okienną i drzwiową, narzędzia i urządzenia rolnicze, części zamienne do sprzętu rolniczego, wyroby betonowe. Usługi rolnicze obejmują w zasadzie: usługi związane z uprawą ziemi, kombajnowy zbiór zbóż, zbiór traw i zielonek, chemiczną ochronę roślin oraz rozsiew nawozów i wapna. W najbliższej przyszłości SKR i pozostałe jednostki kółek rolniczych będą podejmować następujące formy działalności usługowej: różnorakie usługi świadczone według tradycyjnego modelu, usługo specjalistyczne związane z wdrażaniem nowoczesnych technologii, remonty maszyn i narzędzi rolniczych, produkcja i usługi remontowo-budowlane oraz inne zadania na rzecz szerszego kręgu odbiorców.
Należy przy tym podkreślić, że nowy kształt Organizacji nadadzą jej członkowie, którym winna ona służyć w realizacji ich interesów zawodowych.

 

Wersja do druku

Wojewódzki Związek Rolników, Kółek i Organizacji Rolniczych w Krakowie. Wszelkie prawa zastrzeżone.
31-011 Kraków, Plac Szczepański 8 Tel.: 12-422-51-37, 12-421-20-33
Fax.: 12-422-02-85, E-mail: kolkarolnicze.krakow@interia.eu

Wykonanie: DataDiscovery